Bij het overlijden van Jean Baudrillard (1929 - 6 maart 2007)

"De dingen hebben wegen gevonden om te ontkomen aan de dialectiek van de zin, waar ze genoeg van hadden: de oneindige proliferatie, de potentiering, het opdrijven van hun essentie, in een stijgende extremiteit, in een obsceniteit die van nu af aan fungeert als hun immanente finaliteit en hun onzinnige rede." (De fatale strategieën, uitgeverij Duizend & Een, Amsterdam)
Met deze openingszin van Jean Baudrillards Les stratégies fatales (Grasset & Fasquelle, Parijs 1983) kwam in 1985 de Nederlandse vertaling uit, gemaakt door Maurice Nio en Kees Vollemans. Het was tevens de start en een statement van Uitgeverij Duizend & Een die werk van Baudrillard belangrijk acht en het in het Nederlandse debat over kunst en cultuur, media, et cetera meer ingang wil laten vinden.

In 1986 volgde Het komplot van de wereld, over theorie en illusie (samenstelling Maurice Nio en Kees Vollemans) waarin opgenomen De passie van de regel van Baudrillard (vertaling van een hoofdstuk uit De la séduction, Parijs 1979).
Het motto van de uitgeverij en haar fonds is mede ontleend aan deze beide publicaties: "1000&1 (andere) boeken en webedities over de suspense van de theorie, de kunst van het verhullen en over het samensmelten van feiten en speculaties."

In 1988 verscheen de vertaling van Baudrillards Amérique (Grasset & Fasquelle, Parijs 1986), onder de titel Sideraal Amerika, vertaald door Maurice Nio en Ernie Tee en als eFacsimile herdrukt in 2004. De voorlopig laatste vertaling van Baudrillard kwam in 1991 uit in NOX Actiones in Distans. Het gaat om Baudrillards Please Follow Me, over het project van Sophie Calle Suite Vénitienne. "De kunst om de ander te laten verdwijnen. Dat vereist een heel ceremonieel."

We mochten Jean Baudrillards werk niet alleen vertalen, het was ons bovenal een voorrecht hem te ontmoeten en verder zijn werk als theoretische bron van inspiratie voor het schrijven en publiceren te laten gelden. En met voorrecht bedoelen we: "iets waarop niemand zich mag laten voorstaan (...), het voorrecht overkomt je, en je komt er nooit meer van af (...). Berecht wordt je door de rechter, bevoorrecht door het lot, dat zich aan geen enkele rechtvaardigingsgrond houdt." (citaten uit Agnes Schreiners Roem van het recht in 1990 door ons uitgegeven en als eFacsimile in 2004 herdrukt)
Er zullen met recht cultuurfilosofen, interpretatoren e.a. opstaan om Baudrillards werk in allerlei kaders van pessimistisch tot postmodern proberen te plaatsen. Maar wij houden het op het voorrecht Jean Baudrillard en zijn werken te hebben leren kennen. Daar komt de uitgeverij en haar auteurs niet meer van af.

Gert-Jan van Dijk
uitgever